Bruno Schulz – Zenon Waśniewski. Biografie równoległe

Eliza Gościniak

doi:10.32798/pflit.1797

Opublikowane: 2026-06-20

Nr 16 (19) (2026)

Bruno Schulz – Zenon Waśniewski. Biografie równoległe

Eliza Gościniak

Prace Filologiczne. Literaturoznawstwo

Dział: Pożytki filologiczne

https://doi.org/10.32798/pflit.1797

Abstrakt

Głównym celem artykułu jest wskazanie przypadkowej równoległości rozwoju dwóch niezależnych od siebie biografii. Bruno Schulz i Zenon Waśniewski od 1910 do 1913 r. studiowali razem na Wydziale Budownictwa Lądowego w Cesarsko-Królewskiej Szkole Politechnicznej we Lwowie, a ich drogi rozeszły się aż do 1934 r., czyli do głośnej premiery Sklepów cynamonowych. W korespondencji relacja mężczyzn zyskała drugie życie – obaj odkryli łączące ich podobieństwa, a także pokrewieństwo artystyczne. Autorka opisuje wzajemną fascynację artystów swoimi pracami, wymianę doświadczeń warsztatowych, spotkanie w Zakopanem, dzielenie się trudami pracy nauczycielskiej oraz szarej rzeczywistości. Artykuł jest zbiorem faktów, analiz i interpretacji stworzonym na podstawie ocalałej korespondencji i materiałów biograficznych.

Słowa kluczowe:

Bruno Schulz, Zenon Waśniewski, studia, Lwów, Szkoła Politechniczna we Lwowie

Podobne artykuły

1 2 3 4 5 > >>

Możesz również Rozpocznij zaawansowane wyszukiwanie podobieństw dla tego artykułu.

Pobierz pliki

PDF

Zasady cytowania

Gościniak, E. (2026). Bruno Schulz – Zenon Waśniewski. Biografie równoległe. Prace Filologiczne. Literaturoznawstwo, (16 (19), 433–446. https://doi.org/10.32798/pflit.1797

Cited by / Share

Licencja

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 4.0 Międzynarodowe.

Bibliografia

Archiwum Państwowe Obwodu Lwowskiego, Okres Przedsowiecki, Politechnika Lwowska, zasób 27, op. 5, t. 4, sygn. 16974.
Google Scholar

Archiwum schulzowskie, t. 3: Korespondencja Józefiny Szelińskiej i Jerzego Ficowskiego z lat 1948–1990, wstęp i red. A. Tuszyńska, Gdańsk 2021.
Google Scholar

Ekwiński, Andrzej, Rysunki Schulza, „Współczesność” 1967, nr 11, s. 8.
Google Scholar

Ficowski, Jerzy, Listy Brunona Schulza do Zenona Waśniewskiego, „Twórczość” 1965, nr 10, s. 75–98.
Google Scholar

Gościniak, Eliza, Dokumentacja studencka Schulza, „Schulz/Forum” 2023, nr 21–22, s. 209–223. DOI: https://doi.org/10.26881/sf.2023.21-22.14
Google Scholar

Grochola-Szczepanek, Helena, Grzecznościowe zachowania językowe w środowisku wiejskim na przykładzie gwary spiskiej w Polsce, „Jezikoslovni zapiski” 2014, nr 20, s. 175–188. DOI: https://doi.org/10.3986/jz.v20i1.3008
Google Scholar

Jasiński, Roman, Zmierzch starego świata. Wspomnienia 1900–1945, Kraków 2006.
Google Scholar

Jaworski, Kazimierz Andrzej, W kręgu „Kameny”, Lublin 1965.
Google Scholar

jk [Kandziora, Jerzy], Waśniewski Zenon, „Kalendarz życia, twórczości i recepcji Brunona Schulza”, https://schulzforum.pl/pl/osoby/wasniewski-zenon (d.d. 15.01.2025).
Google Scholar

Kandziora, Jerzy, ‘Władysław Riff’, w: Archiwum schulzowskie, t. 2: Bruno Schulz w oczach świadków. Listy, wspomnienia i relacje z archiwum Jerzego Ficowskiego, zebr., oprac., wstępem i przypisami opatrzył idem, Gdańsk 2021.
Google Scholar

Kitowska-Łysiak, Małgorzata, Duch uwikłany w materię, „Tygodnik Powszechny” 2009, nr 11, s. 44.
Google Scholar

Mart, Krystyna, Zenon Michał Jan Waśniewski. Malarz, poeta, pedagog i żołnierz. Katalog / Painter, pedagogue, soldier. Catalogue, tłum. M. Sady, Chełm 2016.
Google Scholar

mr [Romanowski, Marcin], przed 11 stycznia 1935 roku, „Kalendarz życia, twórczości i recepcji Brunona Schulza”, https://schulzforum.pl/pl/kalendarz/przed-11-stycznia-1935-roku (d.d. 7.07.2025).
Google Scholar

Murawska-Muthesius, Katarzyna, Perfetta deformità: karykatura i ciało, w: Ciało w karykaturze, karykatura ciała w sztuce, red. P. Kułak, Warszawa 2021.
Google Scholar

Orłowska, Zofia, Działalność plastyczna Zenona Waśniewskiego, Chełm 1966.
Google Scholar

Politechnika Lwowska 1844–1945, przedm. R. Szewalski, Wrocław 1993.
Google Scholar

Popławski, Zdobysław, Dzieje Politechniki Lwowskiej 1844–1945, Wrocław–Kraków 1992.
Google Scholar

Program Ces. Król. Szkoły Politechnicznej we Lwowie na rok naukowy 1911/12, https://pbc.up.krakow.pl/dlibra/publication/5370/edition/5261?language=pl (d.d. 15.01.2025).
Google Scholar

Schulz, Bruno, Księga listów, zebr. i przygot. do druku J. Ficowski, uzup. S. Danecki, Gdańsk 2016.
Google Scholar

Schulz, Bruno, Księga obrazów, zebr., oprac., komentarzami opatrzył J. Ficowski, Gdańsk 2023.
Google Scholar

Schulz, Bruno, Wywiad drastyczny. (Rozmowa z Brunonem Schulzem), rozm. przepr. J. Nacht, w: Archiwum schulzowskie, t. 1: Bruno Schulz w oczach współczesnych. Antologia tekstów krytycznych i publicystycznych z lat 1920–1939, red. i wstęp P. Sitkiewicz, Gdańsk 2021.
Google Scholar

Skiba, Tymoteusz, Witold Gombrowicz i Bruno Schulz. Biografie równoległe, „Schulz/ Forum” 2020, nr 16, s. 45–98. DOI: https://doi.org/10.26881/sf.2020.16.03
Google Scholar

sr [Rosiek, Stanisław], „Co Was, u licha, gnębi!?”, w: Schulz dzień po dniu. Rekonstrukcja biografii 1933–1934, wstęp i red. idem, Gdańsk 2025.
Google Scholar

sr [Rosiek, Stanisław], przed 15 marca 1934, „Kalendarz życia, twórczości i recepcji Brunona Schulza”, https://schulzforum.pl/pl/kalendarz/przed-15-marca-1934 (d.d. 15.01.2025).
Google Scholar

sr [Rosiek, Stanisław], 15 listopada 1934, czwartek, „Kalendarz życia, twórczości i recepcji Brunona Schulza”, https://schulzforum.pl/pl/kalendarz/15-listopada-1934 (d.d. 9.11.2025).
Google Scholar

sr [Rosiek, Stanisław], czerwiec 1935 roku, „Kalendarz życia, twórczości i recepcji Brunona Schulza”, https://schulzforum.pl/pl/kalendarz/czerwiec-1935 (d.d. 9.11.2025).
Google Scholar

Susak, Vita, Jeden rysunek Schulza plus, tłum. E. Soból, „Schulz/Forum” 2014, nr 4, s. 75–86.
Google Scholar

Tarnowska, Balbina, Bruno Schulz i cyrk. Obrazy, metafory (auto)identyfikacje, „Panoptikum” 2021, nr 25, s. 37–51. DOI: https://doi.org/10.26881/pan.2021.25.02
Google Scholar

Twardzik, Czesław, Początek przygody, „Ziemia Chełmska” 1969, wrzesień, s. 27.
Google Scholar

Warska, Katarzyna, Bruno Schulz idzie do szkoły. Biografia tematyczna, Gdańsk 2025.
Google Scholar

Eliza Gościniak

eliza.gosciniak@phdstud.ug.edu.pl
https://orcid.org/0000-0002-8220-3033

Afiliacja:

Uniwersytet Gdański Polska

Biogram

mgr, Uniwersytet Gdański. Doktorantka w Szkole Doktorskiej przy Wydziale Filologicznym UG. Przygotowuje rozprawę o biografii artystycznej Brunona Schulza. Brała udział w pracach nad wirtualnym „Kalendarzem życia, twórczości i recepcji Brunona Schulza” (https://schulzforum.pl/pl/). Członkini Pracowni Schulzowskiej. Pracuje w Bibliotece Uniwersytetu Gdańskiego, w Oddziale Zarządzania Danymi Badawczymi i Otwartej Nauki.