Wykorzystanie symboliki tetragramu w „O ślachetności a zacności płci niewieściej” (1575) Macieja Wirzbięty

Marta Wojtkowska-Maksymik

Opublikowane: 2016-06-01

Nr 6(9) (2016)

Wykorzystanie symboliki tetragramu w „O ślachetności a zacności płci niewieściej” (1575) Macieja Wirzbięty

Marta Wojtkowska-Maksymik

Abstrakt

The subject of this article is the comparative analysis of short excerpts of two works: De nobilitate et praecellentia foeminei sexus declamatio (Antwerp, 1529) by Heinrich Cornelius Agrippa von Nettesheim and the Polish translation of this work, i.e. O ślachetności a zacności płci niewieściej (Cracow, 1575) by Maciej Wirzbięta. The author concentrates on the question of meaning of the first parents names, Adam and Eve, which was addressed by both writers in order to prove the validity of the thesis on the superiority of women over men and reveals the resources used in the discourse: from the works of the Fathers and Doctors of the Church, (e.g. St. Jerome, Psuedo-Cyprian) to the works of philosophers and humanists at the turn of the 15^th and 16^th centuries (e.g. Heinrich Cornelius Agrippa, Johannes Reuchlin, Jacques Lefèvre d’Étaples) fascinated with Jewish Kabbalah and gematria and the related theory of the names of God and the symbolism of tetragrammaton (JHWH).

Słowa kluczowe:

kabała, gematria, tetragramat, Heinrich Cornelius Agrippa von Nettesheim, Maciej Wirzbięta

Podobne artykuły

1 2 > >>

Możesz również Rozpocznij zaawansowane wyszukiwanie podobieństw dla tego artykułu.

Pobierz pliki

PDF

Zasady cytowania

Wojtkowska-Maksymik, M. (2016). Wykorzystanie symboliki tetragramu w „O ślachetności a zacności płci niewieściej” (1575) Macieja Wirzbięty. Prace Filologiczne. Literaturoznawstwo, (6(9), 283–296. Pobrano z https://www.journals.polon.uw.edu.pl/index.php/pfl/article/view/154

Cited by / Share

Bibliografia

Agrippa, Henri Corneille. De nobilitate et praecellentia foeminei sexus (edition citique d’après le texte d’Anvers 1529), ed. Roland Antonioli, Charle Béné, Odette Sauvage, Michel Reulos. Genève: Libraire Droz, 1990.
Google Scholar

Agrippa, Henricus Cornelius. Declamation on the Nobility and Preeminence of the Female Sex, ed., trans. Albert Rabil, Jr. Chicago: The University of Chicago Press, 1993.
Google Scholar

Agrippa von Nettesheim, Henricus Cornelius. „O Filozofii Tajemnej trzy księgi (fragmenty)”, ed. Tomasz Sebastian Cieślik. Hybris, no. 8 (2009): 118-137.
Google Scholar

Angenot, Marc. Les champions des Femmes. Examen du discours sur la supériorité des femmes 1400-1800. Québec: Les presses de l’université du Québec, 1977.
Google Scholar

Battistini, Mathilde. Astrologia, magia, alchemia, trans. Ewa Morka. Warszawa: Arkady, 2006.
Google Scholar

Biblia brzeska, ed. Peter Królikowski. Clifton-Kraków: Kalwin Publishing – Collegium Columbinum, 2003.
Google Scholar

Borchardt, Frank L. „The Magus as Renaissance Man ”. The Sixteenth Century Journal, vol. 21, no. 1 (1990): 57-76.
Google Scholar

Campbell, Julie D. „The Querelle des femmes. In Ashgate Research Companion to Women and Gender in Early Modern Europe, ed. Allyson M. Poska, Jane Couchman, Katherine A. McIver, Burlington: Ashgate, 2013, 361-397.
Google Scholar

Cerbelaud, Dominique. „Le nom d’Adam et les points cardinaux Recherches sur un Theme Patristique”. Vigiliae Christianae, vol. 38, no. 3 (1984): 285-301.
Google Scholar

Copenhaver , Brian P. „Lefevre d’Etaples, Symphorien Champier, and the Secret Names of God ”. Journal of the Warburg and Courtauld Institutes, vol. 40 (1977): 189-211.
Google Scholar

Henrici Cornelii Agrippae De nobilitate et praecellentia foeminei sexus. Antverpiae: apud M. Hillenium, 1529.
Google Scholar

Henrici Cornelii Agrippae ab Nettesheym […] De Occulta Philosophia libri tres. Coloniae 1533.
Google Scholar

Hoek, Annewies van den. „Reviewed Work: Jews and Christians in De duobus montibus Sina et Sion. An Approach to Early Latin Adversus Iudaeos Literature by Anni Maria Laato”. Vigiliae Christianae, vol. 57, no. 1 (2003): 97-100.
Google Scholar

Jordan, Constance. Renaissance Feminism. Literary Texts and Political Models. Ithaca: Cornell University Press, 1990.
Google Scholar

Kwestie hebrajskie w Księdze Rodzaju św. Hieronima. ed. et trans. Magdalena Jóźwiak. Wrocław: Wydawnictwo Wrocławskiej Księgarni Archidiecezjalnej, 2010.
Google Scholar

Manzanares, César Vidal. Pisarze wczesnochrześcijańscy I-VII w. Mały słownik, trans. Ewa Burska, ed. Wincenty Myszor. Warszawa: Verbinum, 2001.
Google Scholar

Marcus, Ralph. „Alphabetic Acrostics in the Hellenic and Roman Periods”. Journal of Near Eastern Studies, vol. 6, no. 2 (1947): 109-115.
Google Scholar

Nauert, Jr., Charles G. Agrippa and the Crisis of Renaissance Thought. Urbana: The University of Illinois Press, 1955.
Google Scholar

Nowotny, Karl Anton. „The Construction of Certain Seals and Characters in the Work of Agrippa of Nettesheim”. Journal of the Warburg and Courtauld Institutes, vol. 12 (1949): 46-57.
Google Scholar

Ouaknin, Marc-Alain. Tajemnice kabały, trans. Krystyna, Krzysztof Pruscy. Warszawa: Wydawnictwo Cyklady, 2006.
Google Scholar

Patrologia Latina. Vol. 4, Brepolis 1996: De montibus Sina et Sion tractatus ignoti auctoris, adverus Judaeos.
Google Scholar

Patrologia Latina. Vol. 23, Brepolis 1997: Św. Hieronim, Liber de Nominibus Hebraicis; Origenianum Lexicon nominum Hebraicorum; Libri Nominum Hebraicorum pars quaedam ex operibus Philonis Judeai collecta; Libri Nominum Hebraicorum pars quaedam ex operibus Flavii Josephi collecta.
Google Scholar

Pismo Święte Starego i Nowego Testamentu. Biblia Tysiąclecia. Poznań: Wydawnictwo Pallotinum, 2008.
Google Scholar

Price, David H. „Christian Humanism and the Representation of Judaism: Johannes Reuchlin and the Discovery od Hebrew”. Arthuriana, vol. 19, no. 3: 80-96.
Google Scholar

Reuchlin, Johannes. De arte cabbalistica libri tres – Die Kabbalistic, ed. Widu-Wolfgang Ehlers, Fritz Felgentreu, Reimund Leicht. In idem, Sämtliche Werke, vol. II, 1, ed. Widu-Wolfgang Ehlers, Hans-Gert Roloff, Peter Schäfer. Stuttgart: frommann-holzboog, 2010.
Google Scholar

Scholem, Gershom. Mistycyzm żydowski i jego główne odmiany, trans. Ireneusz Kania. Warszawa: Wydawnictwo Aletheia, 2007.
Google Scholar

Scholem, Gershom. Kabała i jej symbolika, trans. Ryszard Wojnakowski. Warszawa: Wydawnictwo Aletheia, 2014.
Google Scholar

Swieżawski, Stefan. Dzieje filozofii europejskiej XV wieku. Wiedza, vol. 2. Warszawa: Wydawnictwo ATK, 1974.
Google Scholar

Frank Daniel H, et Olivier Leaman, ed. The Cambridge Companion to Medieval Jewish Philosophy. Cambridge: Cambridge University Press, 2003.
Google Scholar

Warner, Lyndan. The Ideas of Man and Woman in Renaissance France. Print, Rhetoric, Law. Burlington: Ashgate, 2011, 83-135.
Google Scholar

Wirzbięta, Maciej. O ślachetności a zacności płci niewieściej (1575), ed. Stanisław Tomkowicz. Kraków: Drukarnia Uniwersytetu Jagiellońskiego, 1891.
Google Scholar

Zambelli, Paola. „Magic and Radical Reformation in Agrippa of Nettesheim”. Journal of the Warburg and Courtauld Institutes, vol. 39 (1976): 69-103.
Google Scholar

Vieillard-Baron, Jean-Louis. „Platonisme et Kabbale dans l’oeuvre de Johann Reuchlin“. In L’Humanisme allemand (1480-1540). Limoges: Libraire Vrin, 1979, 159-167.
Google Scholar