Między cenzurą i propagandą. Francuska administracja nad Dubrownikiem a aktywność lokalnych elit kulturalnych

Damian Kubik

doi:10.32798/pflit.1463

Opublikowane: 2025-06-17

Nr 15 (18) (2025)

Między cenzurą i propagandą. Francuska administracja nad Dubrownikiem a aktywność lokalnych elit kulturalnych

Damian Kubik

Prace Filologiczne. Literaturoznawstwo

Dział: Temat Numeru

https://doi.org/10.32798/pflit.1463

Abstrakt

Artykuł prezentuje kwestię aktywności dubrownickich elit kulturalnych w okresie francuskiej okupacji Dubrownika. Punktem wyjścia do rozważań są działania propagandowe i cenzorskie władz Republiki Dubrownickiej przed jej zniesieniem, odnoszące się do napływających do miasta idei i poglądów z Francji. Ważną częścią zaprezentowanych analiz są także zagadnienia dotyczące organizacji francuskiej administracji w Dubrowniku na początku XIX w. Na tym tle omówiono różne przejawy działalności dubrownickiej elity – wspierającej nowe władze i propagującej nowy porządek – przede wszystkim na płaszczyźnie literackiej i kulturalnej. W podsumowaniu artykułu podkreślono, że okres krótkiej francuskiej okupacji Dubrownika, charakteryzującej się stosowaniem „makiawelistycznych metod”, w tym propagandy i cenzury, stał się wstępem do dłuższego – i trudniejszego dla miejscowych elit – austriackiego zarządu nad miastem.

Słowa kluczowe:

Dubrownik na początku XIX w., francuska okupacja Dubrownika, dubrownickie elity kulturalne

Podobne artykuły

1 2 3 4 5 6 > >>

Możesz również Rozpocznij zaawansowane wyszukiwanie podobieństw dla tego artykułu.

Pobierz pliki

PDF

Zasady cytowania

Kubik, D. (2025). Między cenzurą i propagandą. Francuska administracja nad Dubrownikiem a aktywność lokalnych elit kulturalnych. Prace Filologiczne. Literaturoznawstwo, (15 (18), 57–72. https://doi.org/10.32798/pflit.1463

Cited by / Share

Bibliografia

Basiljević, Tomo, Bilješke o malim gradovima i malim dřzavama, w: Ž. Muljačić, Iz dubrovačke prošlosti, Zagreb 2006.
Google Scholar

Basiljević, Tomo, Razmišljanja, „Dubrovnik. Časopis za književnost i znanost” 1995, br. 5, s. 203–210.
Google Scholar

Beritić, Nada, Otkrića iz arhiva. Iz književne i političke povijesti Dubrovnika i Dalmacije u 18. i 19. stoljeću, Split 2000.
Google Scholar

Bogišić, Vlaho, O inzularnosti nesuđene dubrovačke nacije u osam točaka i nekoliko referencija, „Kolo. Časopis Matice hrvatske” 2008, br. 2, s. 323–346.
Google Scholar

Cirkularno pismo dubrovačke vlade konzulima, „Dubrovnik. Časopis za književnost i znanost” 1995, br. 5, s. 186–187.
Google Scholar

Čučić, Vesna, Prvi tiskari u Dubrovniku s popisom tiskane građe, „Vjesnik bibliotekara Hrvatske” 2005, t. 48, br. 3/4, s. 108–158.
Google Scholar

Čučić, Vesna, Tiskara Martecchini u Dubrovniku za vrijeme francuske uprave (1806.–1814.), w: Dalmacija za francuske uprave (1806.–1813.). Zbornik radova, ured. M. Trogrlić, J. Vrandečić, Split 2011.
Google Scholar

Ćosić, Stjepan, O slomu Republike i ustroju francuske uprave u Dubrovniku 1808. i 1809., „Anali Zavoda za povijesne znanosti HAZU u Dubrovniku” 1995, br. 33, s. 177– 203.
Google Scholar

Ferić, Nikola, O tamnovanju i smrti francuskoga kralja Luja XVI., prev. N. Badurina, „Dubrovnik. Časopis za književnost i znanost” 1995, br. 5, s. 220. Harris, Robin, Povijest Dubrovnika, prev. M. Valent, Zagreb 2022.
Google Scholar

Hidža, Đuro, Dvije izvorne političke pijesme, Dubrovnik 1872.
Google Scholar

Janeković Römer, Zdenka, Okvir slobode. Dubrovačka vlastela između srednjovjekovlja i humanizma, Zagreb–Dubrovnik 1999.
Google Scholar

Kasumović, Ivan, Dubrovački pjesnici i propast dubrovačke slobode, „Vijenac” 1902, br. 23, s. 362–364.
Google Scholar

Kubik, Damian, Z dziejów kształtowania się dubrownickiej inteligencji: przedstawiciele, instytucje, formy działania w I połowie XIX wieku, „Poznańskie Studia Slawistyczne” 2024, nr 27, s. 101–121.
Google Scholar

Kunić, Rajmund, Francuskoj. Epigram (Ad Galliam. Epigramma), „Dubrovnik. Časopis za književnost i znanost” 1995, br. 5, s. 217.
Google Scholar

Lakuš, Jelena, Hrvatska pisana baština kao povijesni izvor: prigodna poezija i Austrijsko carstvo u 1. pol. 19 st. u Dalmaciji, „Kroatologija” 2010, br. 2, s. 135–153.
Google Scholar

Muljačić, Zˇarko, Istraga protiv jakobinaca u Dubrovniku 1797. godine, w: idem, Iz dubrovačke prošlosti, Zagreb 2006.
Google Scholar

Natali, Ivo, Povijest Dubrovnika, prev. M. Katić, ured. G. Vuković, „Kolo. Časopis Matice hrvatske” 2008, br. 2, s. 199–213.
Google Scholar

Paljetak, Luko, O „Kantati za dolazak u Dubrovnik Njegove Ekscelencije Augusta Marmonta, Maršala Carstva, Vojvode od Dubrovnika”, „Dubrovnik. Časopis za književnost i znanost” 2006, br. 4, s. 53–60.
Google Scholar

Pederin, Ivan, Otpor francuskoj vlasti u Dalmaciji i Ilirskim pokrajinama poslije 1806., „Radovi Zavoda za povijesne znanosti HAZU u Zadru” 2003, br. 45, s. 291–308.
Google Scholar

Pismo dubrovačke vlade Ayali, otpravniku poslova u Beču, „Dubrovnik. Časopis za književnost i znanost” 1995, br. 5, s. 189–190.
Google Scholar

Pismo Marije Giorgi Bona kćeri Mariji u Firenzu, „Dubrovnik. Časopis za književnost i znanost” 1995, br. 5, s. 215.
Google Scholar

Rapacka, Joanna, Rzeczpospolita Dubrownicka, Warszawa 1977.
Google Scholar

Rosani, Giovanni-Battista, Kantata za dolazak u Dubrovnik Njegove Ekscelencije Augusta Marmonta, prev. A. Šoljić, L. Paljetak, „Dubrovnik. Časopis za književnost i znanost” 2006, br. 4, s. 41–52.
Google Scholar

Seferović, Relja, Pedagoški pogledi Francesca Marije Appendinija prilikom otvorenja dubrovačke gimnazije, „Latina et Graeca” 2007, br. 12, s. 35–54.
Google Scholar

Senkowska-Gluck, Monika, Rządy napoleońskie w Ilirii 1809–1813, Wrocław 1980.
Google Scholar

Stojan, Slavica, Berneskna poezija u Dubrovniku na prijelazu iz 18. u 19. stoljeće, „Anali Zavoda za povijesne znanosti HAZU u Dubrovniku” 1993, br. 31, s. 133– 148.
Google Scholar

Stojan, Slavica, Jedna nepoznata politička pjesma –Dura Hidže, „Anali Dubrovnik” 1999, br. 37, s. 237–250.
Google Scholar

Vojnović, Lujo, Pad Dubrovnika: druga knjiga (1807.–1815.), Zagreb 1908.
Google Scholar

Vuković, Goran, Grijeh slobode. Prošlost, politika i filozofija u djelu Iva Natalija „Povijest Dubrovnika” („Storia di Ragusa”), „Kolo. Časopis Matice hrvatske” 2008, br. 2, s. 177–198.
Google Scholar

Vuković, Goran, Preobrazba Dubrovnika početkom 19. stoljeća, „Radovi Instituta za povijest umjetnosti” 2000, br. 24, s. 35–60.
Google Scholar

Damian Kubik

d.kubik@uj.edu.pl
https://orcid.org/0000-0002-1531-6222

Afiliacja:

Uniwersytet Jagielloński w Krakowie Polska

Biogram

dr, Uniwersytet Jagielloński w Krakowie. Slawista i polonista, adiunkt w Instytucie Filologii Słowiańskiej. Autor nagrodzonej przez Prezesa Rady Ministrów książki Południowosłowiańska „kultura wyobrażona”. Projekt Mickiewiczowski a dziewiętnastowieczne dyskursy kulturowe w Serbii i Chorwacji (2015). Brał udział w konferencjach krajowych i zagranicznych (Warszawa, Bratysława, Chicago). Uczestniczył w projekcie Idee wędrowne na słowiańskich Bałkanach (XVIII–XX w.), realizowanym w IS PAN w Warszawie. Aktualnie realizuje w ramach programu Miniatura 7 projekt Elity kulturalne w Dubrowniku w pierwszej połowie XIX wieku. W swoich badaniach zajmuje się XIX-wieczną literaturą serbską i chorwacką, wykładami paryskimi Adama Mickiewicza, historią slawistyki, eseistyką Predraga Matvejevicia, historią idei oraz wybranymi zagadnieniami z literatury i kultury słoweńskiej i czarnogórskiej. Przygotowuje rozprawę habilitacyjną poświęconą kształtowaniu się elit kulturalnych i politycznych w XIX-wiecznym Dubrowniku.