Gonzo, Ironic Nostalgia, Magical Realism, or, How to Re-Narrate Traumatic Transnational Borderland Stories. Examples from the Twenty-First Century Polish(-German) Literature

Magdalena Baran-Szołtys

doi:10.32798/pflit.107

Opublikowane: 2019-07-04

Nr 9(12) cz.1 (2019)

Gonzo, ironiczna nostalgia, magiczny realizm, czyli jak opowiedzieć traumatyczne, transnarodowe historie z pogranicza. Przykłady z literatury polskiej XXI wieku

Magdalena Baran-Szołtys

Prace Filologiczne. Literaturoznawstwo

Dział: Temat Numeru

https://doi.org/10.32798/pflit.107

Abstrakt

This paper focuses on the former Austrian crown land of Galicia and Lodomeria and its return in literary texts of a new generation that can recall it only from collective and family memory. Spaces like Galicia are situated in shifting political borders and often marked by (fragmented) memories connected to traumas caused by migration, forced resettlements, expulsions, or violence. The rediscovery of these spaces, often from nostalgia for a lost home and bygone times, is the starting point of many narratives of the postmemory generations in contemporary literature. Authors use new rhetorical strategies when dealing with adversarial nationalistic and traumatic topics: ironic nostalgia, gonzo, and magical realism. These narratives do not verify “truths,” instead they play with different myths, possibilities, and “alternative futures.” The analysis includes Tomasz Różycki’s Dwanaście stacji (2004), Sabrina Janesch’s Katzenberge (2010), and Ziemowit Szczerek’s Przyjdzie Mordor i nas zje (2013).

Słowa kluczowe:

Tomasz Różycki, Sabrina Janesch, Ziemowit Szczerek, gonzo, nostalgia, realizm magiczny, postmemory, Austriacka Galicja

Podobne artykuły

1 2 3 > >>

Możesz również Rozpocznij zaawansowane wyszukiwanie podobieństw dla tego artykułu.

Pobierz pliki

PDF (English)

Zasady cytowania

Baran-Szołtys, M. (2019). Gonzo, ironiczna nostalgia, magiczny realizm, czyli jak opowiedzieć traumatyczne, transnarodowe historie z pogranicza. Przykłady z literatury polskiej XXI wieku. Prace Filologiczne. Literaturoznawstwo, (9(12) cz.1), 63–80. https://doi.org/10.32798/pflit.107

Cited by / Share

Bibliografia

Adamczewska, Izabella. “Wariacje na temat pewnego paktu. O dziennikarstwie gonzo.” Czytanie Literatury. Łódzkie Studia Literaturoznawcze, no. 3 (2014): 187–204.
Google Scholar

Baran-Szołtys, Magdalena. “Visions of the Past: Revised in the Present, Recreated for the Future. Nosalgia for and Travels to Galicia in Polish Literature after 1989.” In Galizien in Bewegung. Wahrnehmungen − Begegnungen − Verflechtungen, eds. Magdalena Baran-Szołtys, Olena Dvoretska et al. Göttingen: Vienna University Press at V&R unipress, 2018, 75–90.
Google Scholar

Beer, Mathias. Flucht und Vertreibung der Deutschen. Voraussetzungen, Verlauf, Folgen. München: C.H. Beck, 2011.
Google Scholar

Borodziej, Włodzimierz, et Klaus Ziemer, eds. Deutsch-polnische Beziehungen 1939–1945–1949. Eine Einführung. Osnabrück: fibre, 2000.
Google Scholar

Boym, Svetlana. “Off-Modern Homecoming in Art and Theory.” In Rites of Return. Diaspora Poetics and the Politics of Memory, eds. Marianne Hirsch, Nancy K.Miller, New York: Columbia University Press, 2011, 151–165.
Google Scholar

Bömelburg, Hans Jürgen, et Robert Traba. “Erinnerung und Gedächtniskultur. Flucht und Vertreibung in deutschen und polnischen Augenzeugenberichten.” In Vertreibungen aus dem Osten. Deutsche und Polen erinnern sich, eds. Hans Jürgen Bömelburg, Renate Stößling et al. Olsztyn: Borussia, 2000, 7–21.
Google Scholar

Cobel-Tokarska, Marta. “Strasznie i pięknie. Ukraińskie podróże młodych Polaków.” In Sąsiedztwa III RP − Ukraina. Zagadnienia społeczne, eds. Marcin Dębicki and Julita Makaro. Wrocław: Gajt, 2015, 198–225.
Google Scholar

Ćwiklak, Kornelia. “Hanys i Chadziaj w jednym stali domu.” Polonistyka, no. 3 (2006): 60–62.
Google Scholar

Eigler, Friederike. Heimat, Space, Narrative. Toward a Transnational Approach to Flight and Expulsion. Rochester: Camden House, 2014.
Google Scholar

Hendrik, Michael. “The Weird turns Pro. Zur Funktion des Skandals in Hunter S. Thompsons gonzo-Reportagen.” In Skandalautoren: Zu repräsentativen Mustern literarischer Provokation und Aufsehe erregenden Autoreninszenierung, eds.Andrea Bartl and Martin Kraus, 111–126. Würzburg: Königshausen & Neumann, 2014.
Google Scholar

Hirsch, Marianne. The Generation of Postmemory. Writing and Visual Culture After the Holocaust. New York: Columbia University Press, 2012.
Google Scholar

Hirsch, Marianne. “The Generation of Postmemory.” Poetics Today 29, no. 1 (2008): 106–107.
Google Scholar

Jackson, Major, et Mira Rosenthal. “‘Every Poet Has to Be Lonely:’A Conversation with Tomasz Różycki and His Translators.” World Literature Today 90, no. 5 (September/ October 2016): 20–25.
Google Scholar

Janesch, Sabrina. Katzenberge. Berlin: Aufbau, 2010.
Google Scholar

Jobst, Kerstin S. Der Mythos des Miteinander. Galizien in Literatur und Geschichte, Deutsche Gesellschaft für Osteuropakunde. Hamburg: Deutsche Gesellschaft für Osteuropakunde, 1998.
Google Scholar

Kappeler, Andreas. Kleine Geschichte der Ukraine. München: C.H. Beck, 2014.
Google Scholar

Kolbuszewski, Jacek. Kresy. Wrocław: Wydawnictwo Dolnośląskie, 1995.
Google Scholar

Lowenthal, Dawid. The Past is a Foreign Country. Cambridge: Cambridge University Press, 1985.
Google Scholar

Maryjka,Wojciech. “Powroty do Soplicowa. Pan Tadeusz Adama Mickiewicza w najnowszej poezji polskiej.” Pamiętnik Literacki CVII, no. 4 (2016): 47–52.
Google Scholar

May-Chu, Karolina. “Measuring the Borderland in Sabrina Janesch’s Katzenberge.” Monatshefte 108, no. 3 (2016): 350–361.
Google Scholar

Naimark, Norman M. Flammender Hass. Ethnische Säuberungen im 20. Jahrhundert. München: Beck, 2004.
Google Scholar

Nell, Werner. “Die Heimaten der Vertriebenen − Zu Konstruktionen und Obsessionen von Heimatkonzepten in der deutschsprachigen Literatur nach 1989.” In Entwicklungen in der deutschsprachigen Gegenwartsliteratur nach 1989, eds. Carsten Gansel and Elisabeth Herrmann. Göttingen: V&R unipress, 2013, 151–172.
Google Scholar

Rogge, Florian. “Trauma und Tabu in S. Janeschs Katzenberge.” In Galizien als Kulturund Gedächtnislandschaft im kultur-, literatur- und sprachwissenschaftlichen Diskurs, eds. Ruth Büttner and Anna Hanus. Frankfurt am Main: Peter Lang, 2015, 283–298.
Google Scholar

Roszkowski, Wojciech. Najnowsza historia Polski 1945–1980. Warszawa: Świat Książki, 2003.
Google Scholar

Różycki, Tomasz. Dwanaście stacji. Kraków: Znak, 2004.
Google Scholar

Różycki, Tomasz, “On Scorched Maps.” A Blog for Writers and Readers, PEN America. Last modified July 13, 2009, http://penamerica.blogspot.co.at/2009/07/guest-posttomasz-rozycki-on-scorched.html.
Google Scholar

Różycki, Tomasz. Twelve Stations, trans. Bill Johnston. Brookline: Zephyr Press, 2015.
Google Scholar

Snyder,Timothy. Bloodlands. Europe Between Hitler and Stalin. New York: Basic Books, 2010.
Google Scholar

Schimsheimer, Christof. “Galizien und die Kresy als polnische Erinnerungsorte im Vergleich.” In Galizien in Bewegung. Wahrnehmungen − Begegnungen − Verflechtungen, eds. Magdalena Baran-Szołtys, Olena Dvoretska et al. Göttingen: Vienna University Press at V&R unipress, 2018, 37–55.
Google Scholar

Stańczyk, Ewa. “Ukraine and Kresy in Tomasz Różycki’s Dwanaście Stacji. Postcolonial Analysis.” Zagadnienie Rodzajów Literackich LII, no. 1–2 (2009): 93–109.
Google Scholar

Stańczyk, Ewa. “Polish Contacts Zones: Silesia in the Works of Adam Zagajewski and Tomasz Różycki.” Slovo 21, no. 2 (2009): 50–63.
Google Scholar

Szczerek, Ziemowit. Przyjdzie Mordor i nas zje, czyli tajna historia Słowian. Kraków: Ha!art, 2013.
Google Scholar

Szczerek, Ziemowit. Międzymorze. Podróże przez prawdziwą i wyobrażoną Europę Środkową. Warszawa, Wołowiec: Agora, Czarne, 2017.
Google Scholar

Świeściak, Alina. “Ironiczna nostalgia.” Dekada Literacka, no. 5–6 (2004): 62–65.
Google Scholar

Telaak, Anastasia. “Geteilte Erinnerung. Galizien in Sabrina Janeschs Katzenberge und Jenny Erpenbecks Aller Tage Abend.” In Galizien als Kultur- und Gedächtnislandschaft im kultur-, literatur- und sprachwissenschaftlichen Diskurs, eds. Ruth Büttner and Anna Hanus, 299–316. Frankfurt am Main: Peter Lang, 2015.
Google Scholar

Ther, Philipp. Deutsche und polnische Vertriebene. Gesellschaft und Vertriebenenpolitik in der SBZ/DDR und in Polen 1945–1956. Göttingen: Vandenhoeck & Ruprecht, 1998.
Google Scholar

Ther, Philipp, et Ana Siljak, eds. Redrawing Nations. Ethnic Cleansing in East-Central Europe 1944–1948. Lanham: Rowman & Littlefield Publishers, 2001.
Google Scholar

Ther, Philipp. Die dunkle Seite der Nationalstaaten. ‘Ethnische Säuberungen’ im modernen Europa. Göttingen: Vandenhoeck & Ruprecht, 2011.
Google Scholar

Vedder, Ulrike. “Luftkrieg und Vertreibung.” In Chiffre 2000. Neue Paradigmen der Gegenwartsliteratur, eds. Corinna Caduff and Ulrike Vedder. München: Fink, 2005, 59–79.
Google Scholar

Wierzejska, Jagoda. “Galician Displacements and Transformations: On a Spatial Dimension of Creating Galician Identity in Post-War Polish Literature.” In Galizien in Bewegung. Wahrnehmungen − Begegnungen − Verflechtungen, eds. Magdalena Baran-Szołtys, Olena Dvoretska et al. Göttingen: Vienna University Press at V&R unipress, 2018, 57–73.
Google Scholar

Windsperger, Marianne. “Generation 3.0: Narrative der dritten Generation. Eine Bestandsaufnahme.” In Drei Generationen, eds. Martha Keil and Philipp Mettauer. Innsbruck: Studienverlag, 2016, 89–100.
Google Scholar

Winkler, Claudia. “AThird-Generation Perspective on German-Polish Flight and Expulsion: Discursive and Spatial Practices in Sabrina Janesch’s novel Katzenberge (2010).” German Politics and Society 31, no. 4 (2013): 85–101.
Google Scholar

Wylegała, Anna. Przesiedlenia a pamięć. Studium (nie)pamięci społecznej na przykładach ukraińskiej Galicji i polskich “ziem odzyskanych.” Toruń: Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Mikołaja Kopernika, 2014.
Google Scholar