CFP: ZANIEDBANE TROPY (2023)

2021-03-11

W roku 2023 redakcja „Prac Filologicznych. Literaturoznawstwa” planuje wydanie numeru o dwuznacznym tytule: Zaniedbane tropy. Zachęcamy do nadsyłania artykułów dwojakiego typu:

1) studiów poświęconych tym retorycznym figurom mowy, które nie doczekały się do tej pory należytych badań, a których opis często ogranicza się do mniej lub bardziej rozbudowanych informacji w podręcznikach do retoryki (tropy te są więc w całości zaniedbane badawczo);

2) studiów poświęconych tej grupie tropów, na temat której istnieje obszerniejszy stan badań, jednakże — na skutek zawężenia do jednej perspektywy metodologicznej lub zinstrumentalizowanego powoływania się na figury retoryczne w opisie zagadnień innego typu (psychologicznych, socjologicznych, filozoficznych) — w odniesieniu do tych „sztandarowych” tropów można wskazać pewne zaniedbane i wciąż czekające na podjęcie „tropy” badawcze.

Interesują nas więc studia rekompensujące nierównomiernie rozwinięty stan badań, w którym licznym pracom dotyczącym alegorii nie towarzyszy równie obfita literatura na temat prozopopei, a obok publikacji poświęconych anaforze i wyliczeniu brakuje tych dotyczących gradacji czy disiunctio. Chcemy niwelować dysproporcje polegające na tym, że rosnącemu zaciekawieniu badaczy elipsą nie odpowiada proporcjonalne zainteresowanie figurami do niej podobnymi, ale jednak odrębnymi, jak aposiopesis czy zeugma. Uboga wiedza naukowa wydaje się szczególnie kłopotliwa w odniesieniu do tropów ważnych dla dydaktyki szkolnej. Bogatej literaturze przedmiotu poświęconej metaforze przeciwstawiają się liczne aspekty niespenetrowane w charakterystyce jej odmian: animizacji i personifikacji. Poważnym problemem wydaje się rozpaczliwie skromna liczba prac na temat hiperbolizacji, inwersji, porównania, a nawet epitetu, zwłaszcza jako elementu expolitio czy hypallage.

Akceptujemy zarówno ujęcia teoretycznoliterackie, jak i historycznoliterackie; zarówno studia przekrojowe, jak i teksty poświęcone jednej epoce czy wręcz poetyce wybranego autora. Artykuły mogą dotyczyć na przykład:

  • schematów konceptualnych umożliwianych, testowanych i destabilizowanych przez tropy;
  • obrazu świata możliwego w poetyce poszczególnych figur;
  • tropów jako narzędzi dyskursu filozoficznego, poezji refleksyjnej, twórczości religijnej, wyrazu określonego światopoglądu w piśmiennictwie literackim i nieliterackim;
  • uwarunkowań stojących za historycznymi zmianami w frekwencji występowania danego tropu lub jego wariantów w poezji różnych epok;
  • tropów zakazanych, stygmatyzowanych, zawłaszczanych lub monopolizowanych przez określone nurty literackie, grupy artystyczne, poetyki;
  • gatunków poetyckich, obszarów tematycznych, prądów literackich dających przetrwanie figurom retorycznym w okresach gorszej koniunktury;
  • konwencjonalizacji tropów oraz strategii przełamywania konwencji;
  • terminologii związanej z tropami w języku teorii literatury i filozofii kultury na tle klasyki retorycznej.

Zachęcamy także do nadsyłania artykułów do stałego działu „Pożytki filologiczne”, gdzie publikujemy oryginalne interpretacje utworów i przekładów albo nowe omówienia kwestii badawczych. Teksty przeznaczone do tej części pisma niekoniecznie muszą być związane z tematem przewodnim numeru.

Artykuły o objętości od 22 do 37tysięcy znaków (razem z pojedynczymi spacjami) można składać do 15 kwietnia 2022 roku za pośrednictwem naszej strony internetowej, pod adresem https://www.journals.polon.uw.edu.pl/index.php/pfl/about/submissions. Złożenie tekstu wymaga wcześniejszej rejestracji. Prosimy w związku z tym o uważne zapoznanie się z „Informacjami dla Autorów” znajdującymi się na stronie czasopisma.