Horror i troska. Narracje antropocenu dla dzieci na przykładzie Miasta Złotej Daniela Chmielewskiego i Magdy Rucińskiej

Małgorzata Wójcik-Dudek

doi:10.32798/dlk.528

Published: 2020-07-31

Vol. 2 No. 1 (2020)

Horror and Concern: Anthropocene Narratives for Children on the Example of Miasto Złotej by Daniel Chmielewski and Magda Rucińska

Małgorzata Wójcik-Dudek

Dzieciństwo. Literatura i Kultura

Section: Studies

https://doi.org/10.32798/dlk.528

Abstract

The article presents an interpretation of the book by Daniel Chmielewski and Magda Rucińska, Miasto Złotej [Inner City] (2018), classified by the authors as an urban horror story. The author of the paper attempts to expand this category with elements of the eco-horror genre. The study is supplemented by the concept of Anthropocene, as well as an approach that integrates ecological humanities and ecocriticism. It is aimed to determine to what extent the postulates related to those notions are implemented in the analysed book. The author of the article proves that not only does their presence modify generic conventions of horror, but most of all it transforms the book into a small treaty on community education.

Keywords:

Anthropocene, Daniel Chmielewski, eco-horror story, urban horror story, ecological humanities, ecocriticism, Magda Rucińska, Miasto Złotej [Inner City], scenarios for the future

Similar Articles

1 2 3 4 5 6 7 > >>

You may also start an advanced similarity search for this article.

Download files

PDF (Język Polski)

Citation rules

Wójcik-Dudek, M. (2020). Horror and Concern: Anthropocene Narratives for Children on the Example of Miasto Złotej by Daniel Chmielewski and Magda Rucińska. Dzieciństwo. Literatura I Kultura, 2(1), 105–124. https://doi.org/10.32798/dlk.528

Cited by / Share

References

Abramowska, J. (2010). Pisarze w zwierzyńcu. Poznań: Wydawnictwo Poznańskie.
Google Scholar

Barcz, A., Dąbrowska, M. (red.). (2014). Zwierzęta, gender i kultura. Perspektywa ekologiczna, etyczna i krytyczna. Lublin: E-naukowiec.
Google Scholar

Barcz, A., Łagodzka, D. (red.). (2015). Zwierzęta i ich ludzie. Zmierzch antropocentrycznego paradygmatu. Warszawa: Wydawnictwo IBL PAN.
Google Scholar

Barcz, A. (2016). Realizm ekologiczny. Od ekokrytyki do zookrytyki w literaturze. Katowice: WN Śląsk.
Google Scholar

Barry, P. (2017). Ekokrytyka (M. Białodzia, M. Furmaniak, R. Korzeń i in., tłum.). W: P. Czapliński, J. B. Bednarek, D. Gostyński (red.), Literatura i jej natury. Przewodnik ekokrytyczny dla nauczycieli i uczniów szkół średnich (s. 21−36). Poznań: Rys. (wyd. oryg. 2002).
Google Scholar

Bateson, G. (1996). Umysł i przyroda. Jedność konieczna (A. Tanalska-Dulęba, tłum.). Warszawa: PIW. (wyd. oryg. 1979).
Google Scholar

Bendyk, E. (2015). Świat bez węgla. W: M. Sutowski (red.), Polski węgiel. Warszawa: Wydawnictwo Krytyki Politycznej.
Google Scholar

Bińczyk, E. (2018). Epoka człowieka. Retoryka i marazm antropocenu. Warszawa: WN PWN.
Google Scholar

Black, R. W. (1994). What we talk about when we talk about ecocriticism. Referat wygłoszony podczas spotkania Western Literature Association Meeting, Salt Lake City, UT. Pobrane z: https://www.asle.org/wp-content/uploads/ASLE_Primer_DefiningEcocrit.pdf.
Google Scholar

Chmielewski, D. (2018). Miasto Złotej. Warszawa: Tadam.
Google Scholar

Czapliński, P. (2017). Ekokrytyka. W: P. Czapliński, J. B. Bednarek, D. Gostyński (red.), Literatura i jej natury. Przewodnik ekokrytyczny dla nauczycieli i uczniów szkół średnich (s. 182−184). Poznań: Rys.
Google Scholar

Czochralska, B. (2001). Spotkanie z innym człowiekiem. W: A. Papuziński, Z. Hull (red.), Wokół eko-filozofii. Księga jubileuszowa ofiarowana profesorowi Henrykowi Skolimowskiemu dla uczczenia siedemdziesięciolecia urodzin (s. 25−30). Bydgoszcz: Wydawnictwo Akademii Bydgoskiej im. Kazimierza Wielkiego.
Google Scholar

Domańska, E. (2013). Humanistyka ekologiczna. Teksty Drugie, 1−2, 13−32.
Google Scholar

Dubas, E. (2006). Samotność – uniwersalny „temat” życia ludzkiego i wychowania. W: P. Domeracki, W. Tyburski (red.), Zrozumieć samotność. Studium interdyscyplinarne (s. 329−349). Toruń: WN UMK.
Google Scholar

Ekman, S. (2018). Urban fantasy – literatura Niewidocznego (M. Wąsowicz, tłum.). Creatio Fantastica, 1(58), 7−27. https://doi.org/10.5281/zenodo.1419517. (wyd. oryg. 2016).
Google Scholar

Eliade, M. (1999). Sacrum i profanum. O istocie religijności (R. Reszke, tłum.). Warszawa: Wydawnictwo KR. (wyd. oryg. 1957).
Google Scholar

Fiedorczuk, J. (2015). Cyborg w ogrodzie. Wprowadzenie do ekokrytyki. Gdańsk: WN Katedra.
Google Scholar

Freud, Z. (1997). Niesamowite. W: Pisma psychologiczne (R. Reszke, tłum., s. 233–262). Warszawa: KR. (wyd. oryg. 1919).
Google Scholar

Gajda, R., Szcześniak, N. (2018). Archistorie. Jak odkrywać przestrzeń miast?. Kraków: Znak.
Google Scholar

Gajda, R., Szcześniak, N. (2015–2018). Architecture is a good idea. Pobrane z: https://goodidea.archi.
Google Scholar

Gemra, A. (2006). Twarz pod maską. Kilka uwag na marginesie wybranych ikon grozy. W: J. Kolbuszewski (red.), Literatura i wyobraźnia. Prace ofiarowane profesorowi Tadeuszowi Żabskiemu (s. 501−510). Wrocław: Agencja Wydawnicza a linea.
Google Scholar

Gralewicz-Wolny, I. (2015). „Tę książkę wymyślił pies”. Ferdynand Wspaniały Ludwika Jerzego Kerna jako lektura ekokrytyczna. W: B. Niesporek-Szamburska, M. Wójcik-Dudek, A. Zok-Smoła (red.), (Przed)szkolne spotkania z lekturą (s. 315−324). Katowice: Wydawnictwo UŚ.
Google Scholar

Has-Tokarz, A. (2006). Horror architektoniczny. O fizycznym i semantycznym statusie przestrzeni w literaturze i filmie grozy. W: J. Kolbuszewski (red.), Literatura i wyobraźnia. Prace ofiarowane profesorowi Tadeuszowi Żabskiemu (s. 465−485). Wrocław: Agencja Wydawnicza a linea.
Google Scholar

Has-Tokarz, A. (2010). Horror w literaturze współczesnej i filmie. Lublin: Wydawnictwo UMCS.
Google Scholar

Has-Tokarz, A. (2015). Zwierzę-zabójca jako motyw literacki i filmowy. Rzecz o horrorze eko(logiczym). W: E. Łoch, A. Trześniewska, D. Piechota (red.), Emancypacja zwierząt? (s. 88−103). Lublin: LTN.
Google Scholar

Jarzyna, A. (2019). Post-koiné. Studia o nieantropocentrycznych językach (poetyckich). Łódź: Wydawnictwo UŁ.
Google Scholar

Kopczyński, K., Skoczylas, J. (2008). Krajobraz przyrodniczy i kulturowy. Próba ujęcia interdyscyplinarnego. Poznań: WN UAM.
Google Scholar

Krupiński, P. (2016). „Dlaczego gęsi krzyczały?”. Zwierzęta i Zagłada w literaturze polskiej XX i XXI wieku. Warszawa: IBL PAN.
Google Scholar

Landsberg, A. (2012). Pamięć protetyczna (M. Szewczyk, tłum.). W: I. Kurz, P. Kwiatkowska, Ł. Zaremba (red.), Antropologia kultury wizualnej (s. 690−698). Warszawa: Wydawnictwa UW. (wyd. oryg. 2004).
Google Scholar

Latour, B. (2014). Anthropology at the time of the Anthropocene – a personal view of what is to be studied. Referat wygłoszony podczas dorocznego spotkania American Association of Anthropologists, Waszyngton, DC. Pobrane z: http://www.bruno-latour.fr/sites/default/files/139-AAA-Washington.pdf.
Google Scholar

Maliszewski, K. (2015). Pedagogika na pograniczu światów. Eseje z cyklu „Medium Mundi”. Katowice: Wydawnictwo UŚ.
Google Scholar

Mik, A., Pokora, P., Skowera, M. (red.). (2016). Czytanie menażerii. Zwierzęta w literaturze dziecięcej, młodzieżowej i fantastycznej. Warszawa: Wydawnictwo SBP.
Google Scholar

Muszyński, H. (1977). Zarys teorii wychowania. Warszawa: WN PWN.
Google Scholar

Mytych-Forajter, B. (2015). Doktor Dolittle i jego zwierzęta – lektura ekokrytyczna. W: B. Niesporek-Szamburska, M. Wójcik-Dudek, A. Zok-Smoła (red.), (Przed)szkolne spotkania z lekturą (s. 325−334). Katowice: Wydawnictwo UŚ.
Google Scholar

Norberg-Schultz, Ch. (1971). Existence, space and architecture. London, New York, NY: Studio Vista, Praeger.
Google Scholar

Oreskes, N., Conway, E. (2017). Upadek cywilizacji zachodniej. Spojrzenie z przyszłości (E. Bińczyk, J. Gużyński, K. Tarkowski, tłum.). Warszawa: WN PWN. (wyd. oryg. 2014).
Google Scholar

Oworuszko, M. (2015a). Walenty i spółka. Warszawa: Mobuki.
Google Scholar

Oworuszko, M. (2015b). Walenty i spółka ruszają w świat. Warszawa: Mobuki.
Google Scholar

Oworuszko, M. (2016a). Walenty i spółka budują piramidę. Warszawa: Mobuki.
Google Scholar

Oworuszko, M. (2016b). Walenty i spółka szukają witamin. Warszawa: Mobuki.
Google Scholar

Oworuszko, M. (2017). Walenty i spółka podróżują w czasie. Warszawa: Mobuki.
Google Scholar

Oworuszko, M. (2018). Walenty i spółka znajdują mapę. Warszawa: Mobuki.
Google Scholar

Oworuszko, M. (2019). Walenty i spółka organizują olimpiadę. Warszawa: Mobuki.
Google Scholar

Pacewicz, P. (2020, 19 stycznia). RPO: Uczcie o zmianach klimatu! MEN: Uczymy o dziurze ozonowej i korozji. OKO: Co to ma do rzeczy?. Pobrane z: https://oko.press/rpo-uczcie-o-zmianach-klimatu-men-uczymy-o-dziurze-ozonowej-oko-press-analizuje-szkolny-program/.
Google Scholar

Popkiewicz, P., Kardaś, A., Malinowski, S. (2019). Nauka o klimacie. Obserwacje zmian klimatu teraz i w przeszłości, mechanizmy działania systemu klimatycznego, dawne zmiany klimatu − co, kiedy, jak i dlaczego, obecna zmiana klimatu − obserwacje, przyczyny, przyszła zmiana klimatu − dokąd zmierzamy, klimatyczne kontrowersje. Katowice: Sonia Draga.
Google Scholar

Rąbkowska, E. (2017). Zwierzęta i ich dzieci – poznanie, empatia, etyka. Perspektywa ekokrytyczna w literaturze dla dzieci i młodzieży. W: P. Czapliński, J. B. Bednarek, D. Gostyński (red.), Literatura i jej natury. Przewodnik ekokrytyczny dla nauczycieli i uczniów szkół średnich (s. 37−48). Poznań: Rys.
Google Scholar

Ruskin, J. (1849). The seven lamps of architecture. London: The Waverley Book Company.
Google Scholar

Scruton, R. (2017). Zielona filozofia. Jak poważnie myśleć o naszej planecie (J. Grzegorczyk, R. P. Wierzchosławski, tłum.). Poznań: Zysk i S-ka. (wyd. oryg. 2012).
Google Scholar

Skolimowski, H., Górecki, J. K. (2003). Zielone oko kosmosu. Wokół ekofilozofii w rozmowach i esejach. Wrocław: Atla 2.
Google Scholar

Slany, K. (2016). Groza w literaturze dziecięcej. Od Grimmów do Gaimana. Kraków: WN UP.
Google Scholar

Strękowska-Zaremba, M. (2017). Dom nie z tej ziemi. Warszawa: Nasza Księgarnia.
Google Scholar

Tabaszewska, J. (2010). Jedna przyroda czy przyrody alternatywne? O pojmowaniu i obrazach przyrody w polskiej poezji. Kraków: TAiWPN Universitas.
Google Scholar

Wilson, E. O. (2017). Pół Ziemi. Walka naszej planety o życie (B. Baran, tłum.). Warszawa: Aletheia. (wyd. oryg. 2016).
Google Scholar

Wyka, A. (1996). Próba komentarza. W: G. Bateson, Umysł i przyroda. Jedność konieczna (A. Tanalska-Dulęba, tłum., s. 305−315). Warszawa: PIW.
Google Scholar

Zajączkowska, U. (2019). Patyki, badyle. Warszawa: Marginesy.
Google Scholar

Małgorzata Wójcik-Dudek

malgorzata.wojcik-dudek@us.edu.pl
https://orcid.org/0000-0001-9032-8875

Affiliation:

University of Silesia in Katowice Poland

Bio Statement (e.g., department and rank)

Małgorzata Wójcik-Dudek – PhD, works at the Institute of Literary Studies at the University of Silesia in Katowice (Poland). Her research interests include literature education, as well as children’s and young adult literature. Contact: malgorzata.wojcik-dudek@us.edu.pl.